Als iemand vroeger een huis kocht via een NVM-makelaar en vervolgens zijn verplichtingen niet nakwam, was het jarenlang vanzelfsprekend dat deze persoon een boete van 10 procent van de koopsom moest betalen. Die tijd lijkt voorbij als we kijken naar een recente uitspraak van de Rechtbank Gelderland. In die zaak werd de oorspronkelijke boete van 60.000 euro verminderd tot 10.000 euro. De rechter woog daarbij mee dat de daadwerkelijk geleden schade van de verkopers een stuk lager was dan de oorspronkelijke boete.
Bekijk hier onze rechtsgebieden
Wat speelt er in deze zaak? De verkopers hadden hun woning verkocht voor 600.000 euro. In het koopcontract was een boetebeding opgenomen van 10 procent. Indien de koper na het verlopen van het financieringsvoorbehoud de woning niet zou afnemen, zou hij de verkopers een contractuele boete van 60.000 euro moeten betalen.
Toen de zaak voor de rechter kwam, leek de uitspraak op voorhand duidelijk, maar toch besliste de rechtbank anders. De verkopers gaven aan dat zij wel kosten hadden gemaakt, zoals makelaarskosten, opslagkosten en extra woonlasten. Toch konden zij niet duidelijk aantonen dat deze gemaakte kosten rechtstreeks het gevolg waren van het handelen van de koper.
Buitensporig en onaanvaardbaar
De rechter stelde ook vast dat de verkoper en koper voorafgaand aan de ondertekening van de koopovereenkomst niet over de rechtsgevolgen van het boetebeding hebben gesproken dan wel dat zij over het boetebeding hebben onderhandeld. Anderzijds nam de rechtbank mee in de beoordeling dat de koopovereenkomst tussen partijen het uitgangspunt was en dat het boetebeding een prikkel tot nakoming bevatte van wezenlijke verplichtingen van beide partijen. Toch vond de rechter in deze zaak een boete van 60.000 euro buitensporig en onaanvaardbaar. Het boetebedrag werd daarom verlaagd naar 10.000 euro. Uit deze uitspraak wordt duidelijk dat rechters een beroep op het boetebeding niet meer automatisch toewijzen. Het onderbouwen van geleden schade door de eisende partij wordt steeds belangrijker. Tegelijkertijd maken rechters de afweging of de boete wel in verhouding staat tot de werkelijke schade.
Bekijk hier onze incasso diensten
Schade aantonen
Daarnaast zorgt de uitspraak ook voor huiswerk voor advocaten, notarissen, makelaars en hun cliënten, die zien dat een boetebeding bij de rechter niet altijd meer automatisch stand houdt. Voor hen is het belangrijk om de gemaakte kosten bij te houden. Ook is het verstandig om geen buitensporige claims meer op te nemen in koopovereenkomsten, omdat die zeer waarschijnlijk niet meer worden toegewezen. Verder kan het verstandig zijn om boetebedingen in de toekomst concreter te formuleren, zodat duidelijk is welke kosten onder de boete vallen. Want wie schade wil verhalen via een boete, moet die schade ook aantonen.
Meer weten over dit onderwerp? Neem dan contact op met RechtNet Advocaten via info@rechtnet.nl of bel naar 073 – 615 43 11.
Vragen? Neem contact met ons op